1 aug - 7 aug 2026

China AI studiereis

Bernard Donners geassisteerd door zijn AI-assistenten Eva en Felix.

Verslag van een reis door Shenzhen, Chongqing, Chengdu en Shanghai.

Ik kom zojuist terug van mijn AI-studiereis in China. Mijn eerste studiereis was in 1986 als broekie in een team dat de eerste Philips JV zou gaan opzetten in Huizhou.

Toen reisde ik met Chinezen in blauwe uniformen in een door een stoomlocomotief getrokken trein en was er keuze uit ‘hard seats’ en ‘soft seats’ en kreeg je bij die laatste een bekertje thee uit een samovar.

Nu rijden we in 6 uur met een bullettrein van Shenzhen naar Chongqing in het westen van China (9 miljoen inwoners), zijn de tickets gekoppeld aan mijn paspoort èn gaan al mijn customs en gatepoortjes open door een biometrische facescanner. Blijkbaar was die gekoppeld aan mijn ID in Shenzhen. Tesla-achtige taxi's bestel je met DiDi en arriveren binnen 2 minuten. Ik spreek live tijdens de rit met de chauffeur via een DeepSeek AI-app geïntegreerd in het dashboard. In het Engels, maar ik had ook Nederlands kunnen spreken. We voeren dus gewoon een gesprek. Op Alipay kun je voor de rit aanvinken of je een camera in de auto geactiveerd wil hebben (voor je veiligheid).

CROP 13 — Gesprek met live vertaling in Shenzhen

Alipay en WeChat zou je kunnen vergelijken met Tikkie, maar dan niet als extraatje naast je bankrekening. Het zijn je bankrekening en pinpas. Met je telefoon gebruik je ze de hele reis voor alles: van taxi tot restaurant tot de lokale supermarkt. Credit cards worden bijna niet meer geaccepteerd en cash is uit.

De wifi van het hotel heeft censuur en blokkeert OpenAI, Anthropic, LinkedIn en vervelend genoeg ook mijn Google authenticatie. Dat is lastig want ik moet veel van mijn eigen apps opnieuw installeren. Google Maps werkt niet echt goed en is vervangen door de lokale Amap app die eigenlijk veel leuker is. DeepSeek is inmiddels mijn 'favourite taalmodel' geworden. Het wil overigens niet vertellen wie Mao is of welke Chinese leider de geestelijke vader is van de economische omwenteling.

Roomservice bestel je via de QR code op je kamer ook weer met WeChat en wordt bezorgd door de robot waar niemand meer van opkijkt.

CROP 16 — Roomservice · Ascott hotel Chongqing

Inmiddels heb ik een bredere toegang tot AI en internet geregeld via een Singaporese eSIM-provider. Dat zou iedere lokale Chinees dus ook kunnen want ik heb betaald met Alipay.

Van Chongqing ongeveer 1 uur met de hogesnelheidstrein naar Chengdu, dan naar Shanghai en met een door Siemens gebouwde Maglev met 300 km/u in 8 minuten naar het centrum van Shanghai. De 600 km/u opvolger wordt in 5 jaar verwacht, gebouwd met eigen technologie.

Wat als eerste opvalt in Shanghai is dat er nauwelijks lawaai of luchtverontreiniging meer is. De elektrische auto's en scooters zoeven geluidloos door de straten. Een bus op diesel is meer uitzondering dan regel.

Een van de weinige zaken die ik in 40 jaar niet heb zien veranderen zijn de mensen met roeptoeters die luidruchtig mensenmassa's sturen en het felle licht en lawaai in restaurants.

Dat Chinezen tegen je praten via hun zakvertaler maakt sociale interactie lastig. De live interactie met de taxichauffeur via AI was een fijne ervaring omdat je daar de sociale component behoudt.

China is voor de doorsnee bezoeker schat ik 4 tot 5 keer goedkoper dan Nederland. De Yuan lijkt dan ook ondergewaardeerd.

China ademt AI.

De Chinese overheid heeft na de overwinning van Google DeepMind op de Go wereldkampioen Lee Sedol in 2016 massaal ingezet op AI. Voor China was dit een Spoetnikmoment. En dat zie je nu breed terugkomen in de maatschappij en daarbij zijn de Robotica en AI applicaties ook nodig om de vergrijzing te compenseren.

CROP 07 — €60 AI-bril van Jishan Jiapin die foto's en video's maakt, muziek afspeelt en kan vertalen

In 's werelds grootste elektronica markt Huaqiangbei Shenzhen waren de top 3 sellers de AI-brillen voor muziek, spraak, video en foto's voor €60 (ik heb er maar een gekocht) maar ook AI-aangestuurde drones en AI-robots. De meest verkochte bril is overigens de Rokid van €400 die je op je glazen berichten laat lezen. Google komt er binnenkort ook mee.

In Shanghai is Matrix Store 's werelds eerste fysieke winkel waar je alleen AI-producten kunt kopen. 100+ merken, 500+ producten in 2.000 m². Van AI-healthscreening tot robothonden, slimme gitaren en de brillen.

CROP 08 — Industriële scanner voor 3D-modellen en AI-ondersteund onderhoud.

AI is ook herkenbaar bij de autodealer. Het 10 jaar oude merk NIO maakt indruk met een zeer luxe autopalet in de klasse Audi/BMW met startprijzen van €60.000 voor het meest luxe model de ES9 (equivalent van de X7 maar dan elektrisch). Prijzen zijn incl. 11% BTW en vrijgesteld van autobelasting omdat ze elektrisch zijn. Ik snap nu waarom de Duitse auto-industrie zich zorgen maakt.

CROP 18 — NIO ET9 met SkyRide: actieve hydraulische vering

De AI in NIO's SkyRide-ophanging gebruikt camera, LiDAR en sensordata om wegomstandigheden vooraf te detecteren

Tijdens mijn TIO-lessen vertel ik mijn studenten dat Chinezen 'computers op wielen maken' maar nog niet kunnen tippen aan de Duitse mobielen. Dat moet ik nu corrigeren. De NIO ES9 met AI en het hydraulische SkyRide-systeem is een auto met design en character. Het hydraulische systeem werkt op basis van AI-sensoren met een veertechnologie overgenomen van Bose. Het is sinds mei in productie.

NIO ES9 interieur: premium EV als computer op wielen.

De NIO-modellen hebben verder een AI-assistent in de auto voor spraak, bediening, context en een AI-gestuurd rijhulpsysteem om navigatiegestuurd te rijden. Ook het sensorpakket voor waarnemingen rond de auto werkte indrukwekkend.

Helaas kon ik de zelfrijdende Robotaxi van Pony.ai in Jinqiao niet uitproberen. Bestellen ging enkel met een +86 lokaal telefoonnummer. Hier liep zelfs Alipay tegen zijn limiet, jammer. Wel heb ik autonome bussen zien rijden maar nog niet kunnen gebruiken. Reden om deze herfst weer terug te gaan: in de AI-wereld tikt de klok in hondenjaren: 7x zo snel.

Bijlage: beelden van de studiereis

DiDi-app in Shanghai — DiDi in Shanghai: via de kaart kies je een opstap- en eindpunt en bestel je direct een taxi.

Alipay-app in Shanghai — Alipay bundelt betalen en reisdiensten zoals vervoer, vertaling, hotels en eSIM in één app.

Rokid AI-bril met een ingebouwd display voor informatie in het gezichtsveld.

Desktopmachines voor 3D-productie — Compacte desktopmachines voor 3D-productie en prototyping.

Voorbeelden van 3D-geprinte objecten — Voorbeelden van 3D-geprinte figuren, onderdelen en speelgoed.

Compacte computerhardware — OpenClaw operating systeem in een computer geïnstalleerd met een (open source) lokale LLM.

Jishan Jiapin AI-brillen — AI-brillen van Jishan Jiapin met een geïntegreerde camera.

Chongqing bij nacht, met de verlichte skyline langs de rivier.

Zeekr-showroom was een tegenvaller: "computers op wielen met slecht design en finishing".

AI-producten en demonstraties

Test van een draagbaar exoskelet dat lopen ondersteunt.

AI-brillen en slimme wearables in de Matrix Store in Shanghai.

Rokid AI-bril met een display voor informatie in het gezichtsveld.

Slimme koptelefoon in de productpresentatie van de Matrix Store — Slimme koptelefoon die het anti noise aanpast aan zijn omgeving (Matrix Store).

Open-ear-audioapparaat dat geluid langs het oor afspeelt.

Bezoeker van de Matrix Store in Shanghai speelt een bordspel tegen een robot.

Robotische ijsmachine waarin bestellen en bereiden zijn geautomatiseerd — Robotische ijsbar die bestellingen automatisch bereidt en uitgeeft.

LumiMind-apparaten voor slaapondersteuning en welzijn.

Slimme gezondheidsringen voor het volgen van lichaams- en slaapgegevens.

Slim kussen met massagefunctie voor slaapondersteuning.

Voorbeelden van 3D-geprinte schoenen in verschillende kleuren.

Compacte vijfassige machine voor het bewerken van kleine onderdelen.

Digitale bediening van een vijfassige machine via een app.

Roterende scanner die objecten omzet in digitale 3D-modellen.

Draagbare industriële scanner voor het vastleggen van 3D-vormen.

Studenten testen AI-producten in de Matrix Store in Shanghai.

Rollen filament als grondstof voor 3D-printen.

Bezoeker test een draagbaar exoskelet dat het lopen ondersteunt.

Zakprojector in actie voor video en presentaties.

Mobiliteit, sensoren en elektrische auto’s

Een draagbaar loophulpsysteem wordt bij een bezoeker aangemeten — Toch even die exskeleton proberen...

Camera’s en sensoren op de openbare wegen van Shanghai. Toch zag ik mensen bij rood gewoon de straat oversteken (creditscoring?)

NIO ES9 volledig elektrisch met AI — NIO ES9: volledig elektrisch met AI.

NIO-modellen en prijzen op een Chinese prijslijst.

Het door NIO gebruikte voorspellende algoritme past de ophanging aan voordat het voertuig hobbels of oneffenheden bereikt.

Zeekr-modellen en prijzen voor de Chinese markt.

Locaties en aanvullende informatie

Entree van het AI-innovatiecentrum Meta Hub tijdens de studiereis.

Indicatieve omrekening van Chinese NIO-prijzen naar euro’s.

Global AI Application Scenarios Center in Shenzhen.

Overzicht van bestverkopende AI-hardware voor 2026.

Bezoeker test een AI-bril in de Matrix Store.

Huaqiang Electronics World in Shenzhen, 's werelds grootste elektronica shopping center.

Fastfoodbestelling met gezichtsherkenning op de luchthaven van Chengdu.